Rakamlar, kırmızı etle olan ilişkimizin beyaz et kadar yoğun olmasa da, azımsanamayacak boyutlarda olduğunu ortaya koyuyor.

Ülkemizde, yıllık 1,5 milyon tona yakın kırmızı et tüketilirken, yıllık 150 bin ton kırmızı et ve 170 bin ton civarında salam, sosis gibi işlenmiş et tüketen İstanbul, bu oranın %10 luk kısmını tek başına oluşturuyor. Kırmızı ette kişi başı yıllık ortalama tüketimimiz 13 kg civarında, beyaz ette ise istatistikler 21 kg’lerin üzerinde seyrediyor. Peki bu yoğun tüketim rakamlarını göz önüne aldığımızda, yetiştirilme koşullarından kesim koşullarına, işleme koşullarından soğuk zincir saklama koşullarına kadar uzmanlık gerektiren kırmızı et ve işlenmiş et ürünlerine nasıl güveniyoruz? Kırmızı eti ne kadar tanıyoruz, doğru kırmızı eti tüketiyor muyuz?

Kırmızı etin faydalarını, doğru kaynaklarını ve yolculuğunu, güvenilir bilimsel araştırmalar doğrultusunda mercek altına alarak, sadece bilimsel temellere dayalı verileri aktaracağımız "2n14 Kırmızı Et Araştırmaları" dosyamızda bu hafta, hakkında yapılan araştırmalar çoğaldıkça, özellikle vücut yağı kontrolünde önemli rol oynamasından dolayı popüler hale gelen ve diğer faydalarından dolayı önemi giderek artan CLA’dan bahsedeceğiz.

CLA Nedir?

CLA, insan sağlığında önemli yere sahip Omega-6 yağ asididirConjugated Linoleic Acid (CLA), kuvvetli bir bağışıklık sistemi güçlendiricisi olduğu kadar etkili bir anti-oksidananti-kanserojen ve anti-katabolik olarak karşımıza çıkıyor. Yağ yakımından kansere karşı koruyucu etkilerine kadar ispatlanan bir çok faydası, CLA’yı son dönemlerin yıldızı yükselen araştırma konularından biri haline getirmeye fazlasıyla yetti gibi gözüküyor. Araştırmalar arttıkça ve CLA kaynakları hakkında karşılaştırmalı sonuçlara ulaşıldıkça, kaynaklardan çok, daha doğru kaynaklar sorusu gündeme gelmeye başlıyor.

Büyükbaş hayvanların etlerinde ve bu hayvanlardan üretilen süt ürünlerinde bolca rastlanan CLA, karşılaştırmalı araştırmalar sonucunda, doğal şartlarda beslenen hayvanlar ve endüstriyel hayvancılık tartışmalarına farklı bir boyut kazandırıyor.

Vücut tarafından üretilememesi ve dış kaynaklardan temin edilme gereksinimi, CLA’nın temin edileceği "doğru" kaynaklar nelerdir? Sorusunun cevabını, bilimsel veriler ışığında net bir şekilde ortaya koyuyor.

 

Neden Mutlaka "Mera Hayvancılığı" ?

Doğal ortamlarında beslenerek gelişimlerini sürdüren ve suni yemlere, endüstriyel beslenme yöntemlerine, sürekli daha fazla yağlanarak kesime hazır hale getirilme kaygılarına ve sayısız kimyasala maruz kalmayan hayvanlar, yani doğal şartlarda büyüyen büyükbaş hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar, bu hayvanlara ait etlerin, diğer hayvanlara göre %500 daha fazla CLA içerdiğini gösteriyor.

USDA ve Clemson Üniversitesi iş birliği ile yapılan araştırmaya ait sonuçlar, doğal ortamlarında, doğal şartlarda, dış müdahaleler olmadan beslenen hayvanların, suni yemlerle ve endüstriyel yöntemlerle beslenen hayvanlara üstünlüğünü kanıtlarken, karşılaştırma sonuçları, oldukça tatminkar bir liste halinde karşımıza çıkıyor.

  • Toplamda daha düşük yağ seviyeleri,
  • Daha yüksek beta-karoten içermesi,
  • Yüksek E vitamini (alfa-tokoferol) seviyeleri,
  • Yüksek B vitamini, yüksek Tiamin ve Riboflavin,
  • Çok daha yüksek Kalsiyum, Magnezyum ve Potasyum,
  • Yüksek Omega-3 seviyeleri.
  • Omega-6 ile Omega-3 yağ asitleri arasında daha sağlıklı bir oran (1.65 vs 4.84)
  • Olası bir kanser savaşçısı olan (cis-9 trans-11) seviyesinde yükseklik,
  • Doymuş yağ oranı düşüklüğü

 

CLA = Fazla Kilolara Alternatif Çözüm Olabilir mi?

Yukarıdaki araştırma sonuçları, doğru kaynaklardan alınan CLA’nın önemine vurgu yaparken, en çok merak edilen kilo kaybı ve yağ oranı kontrolüne de açıklık getirmek gerekiyor. CLA vücut yağ oranımızı kontrol altına almamızı sağlıyor, peki nasıl?

İnsan vücudunda, yağ hücreleri tarafından üretilen, Lipoprotein Lipaz (LPL)adlı bir enzim bulunmaktadır. LPL, Kadınlarda östrojen, erkeklerde ise testosteron hormonları tarafından kontrol edilir. En önemli özelliklerinden ve kilo alımının cinsiyete göre bölgesel farklılık göstermesinin sebebi ise, bu enzimin erkeklerde sıklıkla bel ve karın bölgesinde, kadınlarda ise kalça ve bacak bölgelerinde depolanmasıdır.

CLA-LPL ilişkisi ise, bu depolama sürecinde devreye girer. İdeal kilolarda seyreden kişilerde, kilo alımı sürecinde izlenen LPL seviyeleri, yükselme grafiği sergilemektedir. Kilo alındıkça, kiloyla doğru orantıda LPL seviyeleri de yükselmektedir. Yapılan araştırmalara göre, kilo problemi olan kişilerdeki LPL seviyelerinin yüksekliği, CLA alımıyla dengelenmekte ve CLA bu depolama sürecini baskılamaktadır.

Fiziksel aktivitelere ek olarak, doğal ve doğru kaynaklardan alınan CLA’ya ait American Journal of Clinical Nutritioning'de yayınlanan bir araştırma, birçok soruya yanıt niteliği taşımaktadır. Araştırmada, doğal besinlerden günde 3,2 gram CLA alan bireylerin, sadece plasebo verilenlere kıyasla ayda 0,5 kg yağ kütlesi düşüşü yaşadığı kanıtlanmıştır.

 

Peki Hangi Kriterlere Sahip Kaynaklar Tercih Edilmeli?

Bilimsel veriler ışığında, CLA alımına ait en doğru kaynakları;

  • Mutlaka mera besiciliği ile yetiştirilen,
  • Büyüme hormonu uygulanmayan,
  • Antibiyotik türlerine maruz kalmamış,
  • Güvenilir kaynaklardan analiz raporları bulunan,
  • Soğuk zincir standartlarına riayet edilerek muhafaza edilen,
  • Sadece bu şartlarda büyüyen hayvanlara ait et ve tereyağı gibi süt ürünleri olarak sıralayabiliriz.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER BAŞLIKLAR

Pestisitler

Uygulama aşamalarından sonra; toprağa, havaya, biyoçeşitliliğe, insan sağlığına da ciddi zararlar veriyor. En sarsıcı nokta ise: Kaybolmuyorlar... Topraktan havaya, havadan ise yağmur ve karla birlikte tekrar toprağa karışıyor, ekosisteme dahil oluyorlar.

Buzdolabımızdaki Sinsi Tehlike: Koruyucular

Haftalarca raflarda bekleyen, küflenmeyen yoğurtlar. Dondurulmadan, 3 aydan fazla dayanıklılığını koruyan mantılar. 20 gün boyunca yenilebilen "köy tipi" ekmekler... Bütün bu gıdaların ortak noktası, katkı ve koruyucu maddeleridir, yani gıda kimyasalları.

Bakteriler, Fermantasyon ve Beslenme

Kilo kontrolünden, hamilelik sürecine olumlu katkısına, kanser türleriyle savaşından, bağışıklık sistemimizi kuvvetlendirmesine, astımdan depresyonu önlemesine kadar bir çok olası olumsuz durum için, adeta bir kalkan vazifesi görüyorlar: bakteriler.

Endüstriyel Hayvancılık ve CLA

Zaman zaman gıda güvenliği standartları çerçevesinde spekülatif haberlerle, dönemsel tüketim artışına bağlı olarak fiyat dalgalanmalarıyla ve ithalat süreçlerine yerel üretici birliklerinin yaptığı itirazlarla gündeme gelen, en tartışmalı temel besinlerimizden biri: Kırmızı et.